Geschiedenis in vogelvlucht

 

Gemeentelijk Vervoerbedrijf

Op 27 oktober 1904 besloot de gemeenteraad van de gemeente Utrecht om een gemeentelijk vervoerbedrijf op te richten. Het voorstel was afkomstig van burgemeester Reiger. De belangrijkste reden om een eigen vervoerbedrijf te beginnen, was de wens om elektrische trams te laten rijden. En die wens hing weer samen met de oprichting van het elektriciteitsbedrijf. Doordat men met elektrische trams ging rijden, was het elektriciteitsbedrijf verzekerd van grote afname van elektriciteit. Op 20 juni 1906 gingen de eerste elektrische trams rijden.

Natuurlijk was er voor die tijd al openbaar vervoer in Utrecht en wel sinds 1889. Op 3 juli 1889 werd de paardentram van de UTM (Utrechtse Tram-Maatschappij) feestelijk geopend. Op de eerste dag werden bijna 2100 mensen vervoerd. Voor een deel van de rit kostte het kaartje 5 cent en voor de hele rit 10 cent. De UTM was een particuliere onderneming, die dus in 1904 niet de concessie kreeg voor het stadsvervoer in Utrecht.

Bedrijfsnamen

De eerste naam van het in 1904 opgerichte vervoerbedrijf was het Gemeentelijk Elektriciteit- en Trambedrijf. In de afgelopen 100 jaar heeft het bedrijf diverse namen gekend. Sinds 1 januari 2004 is de bedrijfsnaam: GVU.

De eerste autobus

Eind 1922 waren er vijf tramlijnen in bedrijf. Helaas vielen de opbrengsten van de Elektrische Tram tegen en daarom zag men geen heil in de dure uitbreidingen van het netwerk die moesten plaatsvinden. Er werd toen besloten een proef te doen met een autobuslijn. De eerste autobus reed op 15 augustus 1925.

Oorlogstijd en daarna

Door vorderingen van materieel en brandstofgebrek kwam op 5 september 1944 het vervoerbedrijf volledig stil te leggen. Op 3 december 1945 werden de diensten voor een deel hervat met zo’n 13 autobussen en een zestal bestelwagentjes die als ‘belbus’ werden ingezet. De ‘belbus’ verdween op 1 oktober 1946 weer uit de geregelde dienst. De jaren vijftig werden gekenmerkt door veel bedrijvigheid en vernieuwingen. Er werd een groot autobusstation gerealiseerd voor de uitgangen van het Centraal Station. Verder kwam er een centrale regelkamer met een dienstleider om het gehele stadsbusvervoer te coördineren. De Centraal Post (zoals die regelkamer tegenwoordig heet) is nog steeds het centrale punt voor de aansturing van het stadsbusverkeer.

Nieuwe kaartjes

In september 1994 introduceerde het Gemeentelijk Vervoerbedrijf Utrecht een nieuw kaartje: ’t Winkelkaartje. Eerst op proef, maar al gauw was dit kaartje een succes en werd definitief ingevoerd. Later volgden andere ‘eigen’ kaartjes: het WinkelExpresskaartje en het SchouwburgExpresskaartje.

HOV

Na jaren lange discussie begon de gemeente Utrecht in 2000 met de aanleg van HOV (Hoogwaardig Openbaarvervoer banen) in Utrecht. De bedoeling is dat deze aanleg is 2007 volledig is gerealiseerd. Speciaal voor het HOV schafte het vervoerbedrijf dubbelgelede bussen aan. In september 2002 gingen de eerste 15 op lijn 12 rijden en in september 2003 startten 12 dubbelgelede bussen op lijn 11.

Aanpak sociale veiligheid

De toenemende agressie op de bussen was in 2001 de aanleiding voor een plan van aanpak: ‘veilig rijden, veilig reizen’. Het Bestuur Regio Utrecht (BRU) en de gemeente Utrecht waren bereid dit plan te financieren. In het kader van dit plan werden onder andere functionarissen voor Veiligheid, Informatie en Controle (VIC) aangesteld, werden de bussen van camerabewaking voorzien en kreeg het personeel een cursus omgaan met agressie. Verder werd de interne opvang van het personeel na een incident beter geregeld.

Uitbreiding vervoergebied

Met ingang van 15 december 2002 is het vervoergebied aanzienlijk uitgebreid met de volgende gebieden: geheel Leidsche Rijn, inclusief Vleuten/ De Meern, Haarzuilens, Kockengen en Maarssen.

GVU Zelfstandig

Na bijna 100 jaar deed de gemeente Utrecht op 31 december 2003 formeel afstand van het Gemeentelijk Vervoerbedrijf Utrecht (GVU) als gemeentelijke dienst. Het Utrechtse vervoerbedrijf ging vanaf 1 januari 2004 verder als verzelfstandigde onderneming GVU NV. Op 31 december droeg Verkeerswethouder Yet van den Bergh de gemeentelijke dienst formeel over aan de heer Pedro Peters, statutair algemeen directeur van GVU NV. Dit gebeurde in het stadhuis onder het toeziend oog van notaris Flink van Hermans & Schuttevaer Notarissen.

Met deze notariële handelingen werd de fase van GVU als gemeentelijke dienst afgesloten. De gemeenteraad van Utrecht besloot in 2001dat de verzelfstandiging moest plaatsvinden, maar dat het bedrijf eerst financieel gezond moest worden. GVU NV werd in die drie een gezonde onderneming met een wagenpark waarin de dubbelgelede bus de parel op de kroon is.

Tussen de gemeente Utrecht en het vervoerbedrijf GVU NV bleven banden bestaan. De gemeente Utrecht was namelijk de enige aandeelhouder van GVU NV.

In oktober 2005 heeft het College van B&W van de gemeente Utrecht het principe besluit genomen om de aandelen GVU te verkopen. Op 8 december 2006 is dit principe besluit geëffectueerd met het Collegebesluit om 100% van haar aandelen in GVU NV te verkopen aan Connexxion.

Overzicht van directeuren van GVU tot nu toe
Dipl. Ing. J.J.L. Smits 2 februari 1905 – 30 september 1935
Ing. N.A. Imelman 1 oktober 1935 – 31 augustus 1949
Ir. J. van Dam van Isselt  1 september 1949 – 30 april 1963
Ir. A.D.J. de Bergh (waarnemend) 1 mei 1963 – 29 februari 1964
Ir. T. Michielsen 1 maart 1964 – 15 oktober 1971
Ir. P. Brouwer  16 oktober 1971 – 31 december 1979

Ir. W. van Overbeeke & Drs. W.G. Haneveld
(beide waarnemend)

 1 januari 1980 – 9 juni 1981
Drs. R.P.J. van Tetterode  10 juni 1981 – 31 augustus 1994
J. J. Ph. Kunst 1 september 1994 – 31 augustus 1999   
P.G. Peters 1 september 1999 - 11 april 2005
A.P.M. Hosman(ad interim) 11 april 2005 - 16 oktober 2005
Mevr. Ing. R.M. van Erp-Bruinsma

 17 oktober 2005 - 29 augustus 2008

A. Leschot (waarnemend)30 augustus 2008 - 18 maart 2009
mr. K. J. van Oijen19 maart 2009 - 1 december 2011
H. Wijers1 januari 2012 - heden